الگوی شناختی انتخاب تاثیرگذارترین راهبرد افشای کربن براساس فشارهای اجتماعی ذینفعان در سطح بازار سرمایه: رویکردهای تحلیلی مجموعه راف

نویسندگان
سحر امانی بابادی 1
اله کرم صالحی 2
محمد خدامرادی 3
علیرضا جرجرزاده 4
1 دانشجوی دکتری حسابداری، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران(s.amanibabadi@gmail.com)
2 استادیار، گروه حسابداری، واحد مسجدسلیمان، دانشگاه آزاد اسلامی، مسجدسلیمان، ایران(نویسنده مسئول)
3 استادیار، گروه ریاضی، واحد ایذه، دانشگاه آزاد اسلامی، ایذه، ایران(Mohammad_moradi57@yahoo.com)
4 استادیار، گروه اقتصاد، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران(Arjorjor@iauahvaz.ac.ir)
10.52547/aapc.5.10.231
چکیده
با گسترده شدن تعاملات اجتماعی و توسعه ابزارهای نظارتی، امروزه ذینفعان به عنوان یک بخش مهم و با اهمیت در تقویت عملکردهای توام با مسئولیت اجتماعی شرکت ها محسوب می شوند. فشارهای اجتماعی باهدف افزایش سطح کارکردهای پایدار، عملکردهای زیست محیطی شرکت ها را تحت تاثیر قرار می دهد و باعث می گردد تا شرکت ها در فضای رقابتی با تکیه بر رویکردهای رفتاری و تخصصی، اقدام به ارائه اطلاعات برای اقناع انتظارات اجتماعی می نمایند. یکی از این رویکردها، راهبردهای افشای کربن براساس فشارهای اجتماعی ذینفعان می باشد. در این پژوهش که هدف آن ارائه ی یک الگوی شناختی جهت انتخاب تاثیرگذارترین راهبردِ افشای کربن براساس فشارهای اجتماعی ذینفعان در سطح بازار سرمایه، تلاش شد از مشارکت دو گروه از افراد جامعه هدف در سطح دانشگاه و در سطح بازار سرمایه استفاده شود و برمبنای ماهیت پژوهش در بخش کیفی، از دو تحلیل فراترکیب و دلفی و در بخش کمی از مجموعِ تحلیل‌های راف استفاده شود. نتایج در بخش کیفی با بررسی ۲۹ پژوهش غربال شده، تعداد ۱۵ گزاره ی فشار اجتماعی ذینفعان به عنوان معیارهای تحلیل و ۳ مولفه ی راهبردی افشای کربن به عنوان قوانین تحلیل راف را تایید نمود که پس از تحلیل دلفی به منظور تعیین حدکفایت نظری، تعداد گزاره ها به ۱۴ گزاره ی فشار اجتماعی تقلیل یافت و ۳ مولفه ی راهبردهای افشای کربن مورد تایید قرار گرفتند. سپس در سطح تحلیل مجموعه راف که براساس تحلیل‌های ماتریسی و با مشارکت مدیران در لایه‌های مختلف شرکت‌های بازار سرمایه صورت پذیرفت، نتایج نشان داد، از میان ۱۴ گزاره، سه گزاره تمایل به پذیرش شدن اجتماعی،تمایل به هنجارهای تغییر یافته اجتماعی،و افشای اطلاعات هنجاری مهمترین گزاره ها در فشار اجتماعی جهت بکارگیری راهبردهای افشای کربن از جانب شرکت ها می شود. همچنین مشخص گردید، راهبردی افشای اختیاری کربن، براساس فشارهای اجتماعی ذینفعان، مهمترین راهبرد در افشای کارکردهای کربن از جانب شرکت ها می باشد که می تواند به توسعه تعاملات در سطح بازار رقابتی کمک نماید.
کلیدواژه‌ها
راهبردهای افشای کربن
فشارهای اجتماعی ذینفعان
تحلیل مجموعه‌ی راف

عنوان مقاله English

The Cognitive Pattern of Selecting the Most Effective Carbon Disclosure Strategy Based on Stakeholder Social Pressures: Rough Collection Analytical

نویسندگان English

Sahar Amani Babadi 1
Alah karam Salehi 2
Mohammad Khodamoradi 3
Alireza Jorjorzadeh 4
1 PhD Student in Accounting, Ahvaz Branch, Islamic Azad University, Ahvaz, Iran(s.amanibabadi@gmail.com)
2 Assistant Professor, Department of Accounting, Masjed Soleiman Branch, Islamic Azad University, Masjed Soleiman, Iran((Corresponding author)
3 Assistant Professor, Department of Mathematics, Izeh Branch, Islamic Azad University, Izeh, Iran (Mohammad_moradi57@yahoo.com)
4 Assistant Professor, Department of Economics, Ahvaz Branch, Islamic Azad University, Ahvaz, Iran(Arjorjor@iauahvaz.ac.ir)
چکیده English

With the expansion of social interactions and the development of regulatory tools, stakeholders today are seen as an important and important part in strengthening corporate social responsibility practices. Social pressures, in order to increase the level of sustainable functions, affect the environmental performance of companies and cause companies to provide information to persuade social expectations in a competitive environment by relying on behavioral and specialized approaches. One of these approaches is carbon exposure strategies based on the social pressures of stakeholders. In this study, its purpose Provide a cognitive model for selecting the effectiveness carbon exposure strategy based on stakeholder social pressures at the capital market level, Efforts were made to use the participation of two groups of people in the target community at the university level and at the capital market level and based on the nature of research in the qualitative section, From two Meta-synthesis and Delphi and in the quantitative research section, use the Raff's analyzes. The results in the qualitative section, by examining 29 screened studies, confirmed the 15 social pressure propositions of stakeholders as analysis criteria and 3 strategic components of carbon disclosure as Ruff analysis rules. After Delphi analysis to determine the theoretical adequacy, the number of propositions they were reduced to 14 social stress statements and 3 components of carbon exposure strategies were approved. Then, at the level of analysis of Raff collection, which was based on matrix analysis and with the participation of managers in different layers of capital market companies, the results showed that out of 14 propositions, three propositions tend to be socially accepted M5; The tendency to change the social norms of the M8 and the disclosure of the normative information of the M2 becomes the most important statement in the social pressure for the use of carbon disclosure strategies by companies. It was also found that the strategy of voluntary disclosure of carbon, based on the social pressures of stakeholders, is the most important strategy in disclosing carbon functions by companies that can help develop interactions in a competitive market.

کلیدواژه‌ها English

Carbon Disclosure Strategy
Social Pressures Stakeholders
Rough Analyzing
Agyei, S. K., and B. Yankey. 2019. Environmental reporting practices and performance of timber firms in Ghana: Perceptions of practitioners, Journal of Accounting in Emerging Economies, 9(2): 268-286. https://doi.org/10.1108/JAEE-12-2017-0127
ابطحی فروشانی، زینت السادات؛ فرصتکار، احسان؛ خوشنواپور، نادر؛ ابطحی فروشانی، سیدتقی. (۱۳۹۴). تحلیل ذینفعان کلیدی با استفاده از ماتریس علاقه_قدرت (مطالعه موردی: طرح‌های توسعه میادین منطقه پارس جنوبی)، ماهنامه علمی اکتشاف و تولید نفت و گاز، ۱۴(۱۲۷)، صص ۳۲-۳۹
Attride-Stirling, J. 2001. Thematic networks: an analytic tool for qualitative research, Commission for Health Improvement, https://doi.org/10.1177/146879410100100307
ابوالحسن‌خان‌ایلچی، محسن. (۱۳۹۶). سوگیری رسانه‌ای در بازارهای مالی (با تأکید بر علل فردی و سازمانی)، فصلنامه رسانه، ۲۷(۱)، صص ۱۴۹-۱۷۲.
Awaysheh, A., and R. D. Klassen, 2010. The impact of supply chain structure on the use of supplier socially responsible practices. International Journal of Operations & Production Management, 30, 1246–1268. https://doi.org/10.1108/01443571011094253
اسماعیل‌پور، رضا؛ رضائی پیته‌نوئی، یاسر؛ غلامرضاپور، محمد. (۱۳۹۸). مسئولیت‌پذیری اجتماعی شرکت و ضعف کنترل‌های داخلی: آزمون تجربی نظریه ذینفعان و علامت‌دهی. فصلنامه حسابداری ارزشی و رفتاری، ۴(۸)، صص ۳۱۸-۳۳۸
Battiston, P., and S. Gamba. 2016. The impact of social pressure on tax compliance: A field experiment, International Review of Law and Economics, 46(5): 78-85. https://doi.org/10.1016/j.irle.2016.03.001
برزگر، قدرت‌اله؛ حسن نتاج کردی، محسن؛ ملکی، دنیا. (1398). بررسی اثر ویژگی‎های کمیته حسابرسی بر افشای مسئولیت اجتماعی شرکت‎ها، بررسی‌‌های حسابداری و حسابرسی، 26(1)، صص 19-38.
Besharov, M, L., and W. K. Smith. 2014. Multiple institutional logics in organizations: Explaining their varied nature and implications. Academy of Management Review, 39, 364–381. https://doi.org/10.5465/amr.2011.0431
تیموری، مهسا؛ بزازان، فاطمه؛ اندایش، یعقوب. (۱۳۹۷). شناسایی بخش‌های کلیدی اقتصاد ایران بر اساس کمترین انتشار آلاینده کربن دی‌اکسید با استفاده از رویکرد ماتریس حسابداری اجتماعی، فصلنامه سیاست‌های مالی و اقتصادی، ۶(۲۳)، صص ۹۷-۱۱۷
Brink, A, G., F. Tang, and L. Yang. 2016. The Impact of Estimate Source and Social Pressure on Auditors' Fair Value Estimate Choices. Behavioral Research in Accounting, 2(28): 29-40.
ثابت‌مطلق، محمد.، ایازی، سیدعلی. (1396). به‌کارگیری مجموعه‌های تئوری راف و تئوری خاکستری در روش‌های تصمیم‌گیری چند شاخصه برای ارزیابی و انتخاب سیستم‌های برنامه‌ریزی منابع سازمان، فصلنامه علمی-پژوهشی مدیریت فناوری اطلاعات، 9(2): 217-236
Chiou, Ch, L., and P. G. Shu. 2019. How does foreign pressure affect a firm's corporate social performance? Evidence from listed firms in Taiwan, Journal of Multinational Financial Management, 51(2): 1-22. https://doi.org/10.1016/j.mulfin.2019.04.006
ثقفی، فاطمه؛ عباسی شاهکوه، کلثوم؛ کشتگاری، احسان. (۱۳۹۳). طراحی چارچوب شناسایی و اولویت‌بندی ذینفعان مبتنی بر روش فراتلفیق، نشریه مدیریت فردا، سال سیزدهم، ۳۹(۲)، صص ۲۱-۴۲.
De Villiers, C., and D. Alexander. 2014. The institutionalisation of corporate social responsibility reporting. The British Accounting Review, 46(2): 198–212. https://doi.org/10.1016/j.bar.2014.03.001
جعفری‌نسب کرمانی، ندا و حجازی، رضوان. (1397). حسابداری کربن، پژوهش حسابداری، 8(1)، صص 69-85.
DiMaggio, P. J., and W. W. Powell. 1983. The iron cage revisited: Institutional isomorphism and collective rationality in organizational fields. American Sociological Review, 48(1): 147–160. https://doi.org/10.2307/2095101
حسینی، سیدعلی و خوئینی، مهین. (1396). شبکه‌های اجتماعی، بازار سرمایه و گزارشگری مالی، پژوهش حسابداری، 7(4)، صص 23-38.
Earnhart, D., and J. M. Leonard. 2014. Environmental Audits and Signaling: The Role of Firm Organizational Structure, Resource and Energy Economics, http://dx.doi.org/10.1016/j.reseneeco.2016.01.002
حسینی‌قمی، مژگان. (1395). بررسی تغییرات ساخت اجتماعی (ساخت رابطه‌‌ای): مطالعه جامعه‌‌شناختی پیوندهای شبکه‌‌ای بازار تهران، جامعه‌شناسی کاربردی، ۲۷(۴)، صص ۱۵۳-۱۷۰
Friedland, R., and R. R. Alford. 1991. Bringing society back in: Symbols, practices and institutional contradictions. In The new institutionalism in organizantial analysis. Chicago: University of Chicago Press.
حقیقی، محمد؛ جلالی، سیدحسین. (1396). شکل‌گیری شراکت‌های راهبردی از دیدگاه تئوری نهادی، مدیریت بازرگانی، 9(4)، صص 717-738.
Fu, L., D. Boehe, M. Orlitxky, and D. L. Swanson. 2018. Managing stakeholder pressures: Toward a typology of corporate social performance profiles, Long Range Planning, 52(6): 101-147. https://doi.org/10.1016/j.lrp.2018.08.002
حیاتی، منوچهر؛ مشبکی اصفهانی، اصغر؛ خورشیدی، عباس؛ مرتضوی، مهدی. (۱۳۹۷). ارائه الگوی مدیریت تعامل با ذینفعان راهبردی بانک، پژوهش‌های مدیریت منابع سازمانی، ۸(۲)، صص ۵۷-۷۲
Graafland, J., and H. Smid. 2017. Reconsidering the relevance of social license pressure and government regulation for environmental performance of European SMEs, Journal of Cleaner Production, 141(10): 967-977. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2016.09.171
خواجوی، شکراله و اعتمادی‌جوریابی، مصطفی. (1394). مسئولیت اجتماعی شرکت‌ها و گزارشگری آن، حسابداری سلامت، 4(2)، صص 104-123.
Greco, S., Matarazzo, B., and Slowinski, R. (2001). Rough sets theory for multicriteria decision analysis, European Journal of Operational Research, 129(1): 1-47
رضایی، محمدرضا؛ فرازمند، حسن؛ صلاح‌منش، احمد. (۱۳۹۸). هزینه اجتماعی کربن در ایران: مفاهیم و نتایج مدل DICE-2016R و رویکردهای جایگزین، پژوهش‌ها و سیاست‌های اقتصادی، ۲۷(۹۰)، صص ۲۴۳-۲۷۶.
Hahn, R., D. Reimsbach, and F. Schiemann. 2015. Organizations, climate change, and transparency: Reviewing the literature on carbon disclosure, Organization and Environment, 28(3): 80–102. https://doi.org/10.1177/1086026615575542
سارنج، علیرضا.، کریمی، تورج.، شهرامی بابکان، مجید. (1396). کاربرد تئوری مجموعه‌های راف برای پیش‌بینی قیمت سهام (مطالعه موردی: بانک صادرات ایران)، راهبرد مدیریت مالی، 5(3): 119-144
Hassan, A. and X. Guo. 2017. The relationships between reporting format, environmental disclosure and environmental performance: An empirical study, Journal of Applied Accounting Research, 18(4): 425-444. https://doi.org/10.1108/JAAR-06-2015-0056
سلیمانی، غلامرضا و مجبوری‌یزدی، هدی. (1398). بررسی تاثیر استراتژی زیست‌محیطی، عدم اطمینان زیست‌محیطی و تعهد مدیریت ارشد بر عملکرد زیست‌محیطی شرکتی: نقش حسابداری مدیریت زیست‌محیطی، حسابداری مدیریت، 12(43)، صص 87-104.
Herold, D. M. 2019. Has carbon disclosure become more transparent in the global logistics industry? An investigation of corporate carbon disclosure strategies between 2010 and 2015. Logistics, 2, 13. https://doi.org/10.3390/logistics2030013
صادقی‌مقدم، محمدرضا.، کریمی، تورج.، بندسی، سحر. (۱۳۹۷). ارزیابی ریسک‌های زنجیره تأمین خدمات با رویکرد تئوری مجموعه‌های راف (مورد مطالعه: شرکت‌های ارائه‌دهنده خدمات پرداخت به بانک‌ها)، پژوهش‌های مدیریت در ایران، ۲۲(۱): ۶۹-۹۴.
Hill, C. W., T. M. Jones. 1992. Stakeholder agency theory. Journal of Management Studies, 29(3): 131–154. https://doi.org/10.1111/j.14676486.1992.tb00657.x
مجیدپور، مهدی. (۱۳۹۰). جذب و ذخیره‌سازی کربن، سیاستگذاری فناوری برای گذار به اقتصاد کم کربن؟، نشریه سیاست نامه علم و فناوری، ۲(۲)، صص ۹۵-۱۱۲.
Iredele, O, O. 2020. Measuring performance in corporate environmental reporting in Nigeria, Measuring Business Excellence, 24(2): 183-195. https://doi.org/10.1108/MBE-05-2019-0040
مرادی، مجید. (۱۳۹۵). نقش تئوری مشروعیت و تئوری ذینفعان در مسئولیت اجتماعی شرکت‌ها، فصلنامه مطالعات اقتصادی، مدیریت مالی، حسابداری، ۲(۴)، صص ۱۷۴-۱۸۶.
Kolk, A., D. Levy, and J. Pinkse. 2008. Corporate responses in an emerging climate regime: The institutionalization and commensuration of carbon disclosure. The European Accounting Review, 17(2): 719–745. https://doi.org/10.1080/09638180802489121
مهربان‌پور، محمدرضا و جندقی‌قمی، محمد. (۱۳۹۸). جایگاه مالی و سرمایه اجتماعی، مدیریت سرمایه اجتماعی، ۶(۲)، صص ۳۲۷-۳۴۹.
Kraatz, M. S., and Block, E. S. 2008. Organizational implications of institutional pluralism. In R. Greenwood, C. Oliver, R. Suddaby, & K. Sahlin (Eds.), The sage handbook of organizational institutionalism. London: Sage Publications Ltd. https://doi.org/10.4135/9781849200387.n10
ولیان، حسن.، عبدلی، محمدرضا.، اروئی، مهران. (1397). تعدیل شکاف انتظارات حسابرسی براساس استراتژی‌های منابع انسانی
Lee, K, H., and D. M. Herold. 2016. Cultural relevance in corporate sustainability management: A comparison between Korea and Japan. Asian Journal of Sustainability and Social Responsibility, 1(4): 1–21. https://doi.org/10.1186/s41180‐016‐0003‐2
Lemma, T. T., Azmi Shabestari, M., Freedman, M., Lulseged, A., Mlilo, M. 2020. Corporate carbon risk, voluntary disclosure and debt maturity, International Journal of Accounting & Information Management, Vol. ahead-of-print No. ahead-of-print. https://doi.org/10.1108/IJAIM-06-2019-0064
Linnenluecke, M. K., and Griffiths, A. 2010. Corporate sustainability and organizational culture. Journal of World Business, 45(3): 357–366. https://doi.org/10.1016/j.jwb.2009.08.006
Liu, G., X. Yin, W. Pengue, and E. Benetto. 2018. Donald Huisingh, Hans Schnitzer, Yutao Wang, Marco Casazza, Environmental accounting: in between raw data and information use for management practices, Journal of Cleaner Production, https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2018.06.194
Luo, X. R., D. Wang, and J. Zhang. 2017. Whose call to answer: Institutional complexity and firms' CSR reporting. Academy of Management Journal, 60(3): 321–344. https://doi.org/10.5465/amj.2014.0847
Mata, C., A. Fialho, and T. Eugénio. 2018. A Decade of Environmental Accounting Reporting: What we know? Journal of Cleaner Production, https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2018.07.087
Merton, R. K. (1968). Social Theory and Social Structure. New York: The Free Press.
Meyer, J. W., and B. Rowan. 1977. Institutionalized organizations: Formal structure as myth and ceremony. American Journal of Sociology, 83(10): 340–363. https://doi.org/10.1086/226550
Mitchell, R. K., B. R. Agle, and D. J. Wood. 1997. Toward a theory of stakeholder identification and salience: Defining the principle of who and what really counts. Academy of Management Review, 22(4): 853–886. https://doi.org/10.5465/amr.1997.9711022105
Moratis, L., and M, V. Egmond. 2018. Concealing social responsibility? Investigating the relationship between CSR, earnings management and the effect of industry through quantitative analysis, International Journal of Corporate Social Responsibility, 3(8): 33-58. https://doi.org/10.1186/s40991-018-0030-7
Name-Correa, A., and H. Yildirim. 2019. Social pressure, transparency, and voting in committees, Journal of Economic Theory, 184(4):104-143. https://doi.org/10.1016/j.jet.2019.104943
Pawlak, Z. 2005. Rough sets and flow graphs, Rough Sets, Fuzzy Sets, Data Mining and Granular Computing, 36(41): 1-11.
Radhouane, I., M. Nekhili, H. Nagati, and G. Paché. 2020. Is voluntary external assurance relevant for the valuation of environmental reporting by firms in environmentally sensitive industries? Sustainability Accounting, Management and Policy Journal, 11(1): 65-98. https://doi.org/10.1108/SAMPJ-06-2018-0158
Reid, E. M., and M, W. Toffel. 2009. Responding to public and private politics: Corporate disclosure of climate change strategies. Strategic Management Journal, 30(3): 1157–1178. https://doi.org/10.1002/smj.796
Saka, C., and T. Oshika. 2014. Disclosure effects, carbon emissions and corporate value, Sustainability Accounting, Management and Policy Journal, 5(1): 22-45. https://doi.org/10.1108/SAMPJ-09-2012-0030
Schaltegger, S., and J. Hörisch. 2015. In search of the dominant rationale in sustainability management: Legitimacy or profit seeking? Journal of Business Ethics, 145(2): 1–18. https://doi.org/10.1007/s1055101528543.
Schaltegger, S., and M. Csutora. 2012. Carbon accounting for sustainability and management. Status Quo and Challenges. Journal of Cleaner Production, 36: 1–16. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2012.06.024
Scott, W. R. 2012. Embedding the examination of multilevel factors in an organization field context. JNCI Monographs, 20(1): 32–33. https://doi.org/10.1093/jncimonographs/lgs007
Scott, W., M, Ruef, P, Mendel, and C. Caronna. 2000. Institutional change and healthcare organizations: From professional dominance to managed care. Chicago, IL: University of Chicago Press
Shyng J, Y., G. H. Tzeng. and F. K. Wang. 2007. Rough set theory in analyzing the attributes of combination values for insurance market, Expert System with Applications, 32(1): 56-64.
Stead, J. G., W. E. Stead. 2013. Sustainable strategic management. Armonk, NY: ME Sharpe.
Theriault, J, E., L. Young, and L. Feldman Barrett. 2020. The sense of should: A biologically-based framework for modeling social pressure, Physics of Life Reviews, https://doi.org/10.1016/j.plrev.2020.01.004
Thornton, P. H., W. Ocasio, and M. Lounsbury. 2012. The institutional logics perspective: A new approach to culture, structure, and process. Oxford: Oxford University press.
Wang, P., Yuan, L., and J. Wu. 2017. The joint effects of social identity and institutional pressures on audit quality: The case of the Chinese Audit Industry, International Business Review, 26(4): 666-682. https://doi.org/10.1016/j.ibusrev.2016.12.007
Zhang, Q., Q. Xie, and G. Wang. 2016. A survey on rough set theory and its applications, CAAI Transactions on Intelligence Technology, 1(4): 323-333. https://doi.org/10.1016/j.trit.2016.11.001
حسابداری ارزشی و رفتاری
دوره 5، شماره 10
زمستان 1399
صفحه 231-280